Yalvaç’ta doğru planlama yapılmazsa yatırımlar boşa gidebilir

Yalvaç’ta yürütülen kamusal hizmetlerin planlamasında, devletin geleneksel klasik yöntemlerinin; göç veren şehirlerde olduğu gibi, hatalara yol açtığı bilinen bir gerçek.
Devletin farklı kurumlarının yürüttüğü işlevlerin koordine edilemediğinde, akılla yönetilemediğinde, stratejik düşünülmediğinde; birçok kaynağın boşa gittiğine şahit olurken, diğer yandan da elzem alanlarda kaynak yetersizliğiyle karşı karşıya kalındığı defalarca yaşanan bir vakıa ne yazık ki.

Konuyu basit bir örnek üzerinden değerlendirmek ve yöneticilerle şehir kamuoyunun dikkatine sunmak istedik. TÜİK tarafından 2007’den bu yana adrese dayalı olarak tutulan nüfus kayıtları gerek kamusal karar alıcılar için gerekse işletmeler için ciddi bir veri kaynağı oluşturuyor. Bu verilere dayalı olarak, Yalvaç’ın eğitim ve sosyal hayatının planlaması için ışık tutacak bir örnek oluşturduk. Bunun için TÜİK’in verilerinden yararlanarak ilçemizin geleceğini oluşturacak olan 0-4 yaş grubunu ve gelecekteki projeksiyonunu değerlendirdik.

Yalvaç’ın 2007-2025 yılları arasındaki 0-4 yaş çocuk nüfusu verileri, ilçenin önümüzdeki on yılda eğitim, sosyal hizmet ve gençlik politikalarında önemli bir dönüşümle karşı karşıya kalacağını gösteriyor. İlçe merkezi ve köyler birlikte değerlendirildiğinde, 2007 yılında 3.957 olan 0-4 yaş nüfusu, 2025 yılında 1.839’a geriledi. Bu da 18 yılda yüzde 53’ün üzerinde bir azalmaya karşılık geliyor.

Düşüşün en çarpıcı yaşandığı alan köyler oldu. 2007 yılında köylerde 0-4 yaş grubunda 2.389 çocuk bulunurken, bu sayı 2025’te 616’ya kadar indi. Köylerdeki azalma oranı yüzde 74’ü aştı. İlçe merkezinde ise aynı dönemde 1.568 olan 0-4 yaş nüfusu 1.223’e düştü. Merkezdeki düşüş daha sınırlı kalırken, çocuk nüfusunun ağırlığı belirgin biçimde merkeze kaydı. 2007’de 0-4 yaş çocukların yaklaşık yüzde 60’ı köylerde yaşarken, 2025’te bu oran yüzde 33’e kadar geriledi.

10 YIL SONRA HİÇ GÖÇ VERMEZSEK ANCAK 1800 ORTA OKUL ÖĞRENCİMİZ OLACAK

Bugünün 0-4 yaş grubundaki çocukları, 2035 yılında 10-14 yaş aralığına ulaşacak. Bu nedenle 20025 verileri, Yalvaç’ın 2035 yılı ortaokul çağındaki nüfusuna dair güçlü bir gösterge niteliği taşıyor. Mevcut tabloya göre, göç ve benzeri etkenler hesaba katılmadan, 2035 yılında Yalvaç’ta yaklaşık 1.800 civarında çocuğun 10-14 yaş grubunda olması beklenebilir. Bu nüfusun önemli bölümünün ilçe merkezinde eğitim ve sosyal hizmetlere ihtiyaç duyacağı görülüyor.

Bu tablo, Yalvaç’ta gelecekte okul ihtiyacının yalnızca “yeni okul yapımı” üzerinden değil, mevcut okulların doğru konumlandırılması, taşımalı eğitim, sınıf mevcutları, öğretmen planlaması ve sosyal destek hizmetleri üzerinden ele alınması gerektiğini ortaya koyuyor. Köylerde çocuk sayısının hızla azalması, bazı yerleşimlerde öğrenci bulmakta güçlük yaşanabileceğini; buna karşılık ilçe merkezindeki okulların ortaokul çağındaki öğrenciler için daha fazla merkezî rol üstleneceğini gösteriyor.

2035 yılında 10-14 yaş grubundaki çocukların yalnızca derslik değil, rehberlik, spor, kültür-sanat, dijital eğitim, sınav hazırlığı ve sosyal gelişim hizmetlerine de ihtiyaç duyacağı açıktır. Bu yaş grubu, ortaokul dönemine denk geldiği için LGS hazırlığı, mesleki yönlendirme, psikolojik danışmanlık ve sosyal etkinlik alanları daha fazla önem kazanacaktır. Özellikle çocuk nüfusunun merkezde yoğunlaşması, ilçe merkezindeki kütüphane, spor salonu, gençlik merkezi, etüt alanı ve güvenli ulaşım ihtiyacını artıracaktır.

2025’TE 1800’ÜN ÜSTÜNDEKİ 0-4 YAŞ GRUBU SAYISI 2035’TE 1400’E DÜŞECEK

Yaptığımız basit analizle, 2035 tahminleri ise 0-4 yaş nüfusunun düşüş eğiliminin devam edeceğine işaret ediyor. Köylerde 0-4 yaş grubu nüfusun azalış oranı yıllık ortalama %4 civarında gerçekleşirken, şehir merkezinde %1,2 civarında gerçekleşmiş. Bu rakamlar baz alındığında, 2035 yılında köylerde 0-4 yaş nüfusunun yaklaşık 363’e, ilçe merkezinde ise 1.073’e gerilemesi bekleniyor. Toplamda 1.436 civarındaki bu tahmin, Yalvaç’ta çocuk nüfusundaki azalmanın kalıcı bir demografik eğilim haline geldiğini gösteriyor.

Sonuç olarak Yalvaç için asıl mesele, çok sayıda yeni okul yapmak değil; azalan ve merkeze yığılan çocuk nüfusuna uygun, güçlü ve nitelikli eğitim altyapısı kurmaktır. Köylerde çocuk nüfusunun azalması taşımalı eğitimi ve köy yaşamının geleceğini yeniden gündeme getirirken, ilçe merkezinde daha donanımlı ortaokullar, güçlü rehberlik hizmetleri, sosyal-kültürel alanlar ve gençlere yönelik destek programları 2035’in temel ihtiyaçları arasında yer alacaktır.

Yalvaç’ın bugünkü 0-4 yaş tablosu, aslında 2035’in eğitim haritasını bugünden önümüze koymaktadır. Bu veriler doğru okunursa, ilçe önümüzdeki on yılı plansız değil, hazırlıklı karşılayabilir.

Şehrin ve ülkenin geleceği bakımından, yetişen yeni nesillerin daha eğitimli, donanımlı, hayatla ve dünyayla yarışmaya hazır hale gelebilmeleri büyük önem taşıyor. Şehirlerin kaderine yön veren yöneticilerin bu sorumluluğun altından başarıyla kalkabilmeleri için sadece seçim dönemlerini değil, sonraki dönemleri de hesaplamaları oldukça kıymetli bir anlayış olarak görülüyor. Bu nedenle, verdiğimiz örnekten hareketle, Yalvaç’ın geleceğinin artık daha akılcı ve stratejik bir biçimde planlanması ve yönetilmesi gerektiği açık bir şekilde görülüyor.

İŞLETMELER DE BU VERİLERDEN YARARLANMALI

Kamu kurumları kadar, yeni işyeri açacak girişimcilerle mevcut işlerini geliştirmeye odaklanan işletmecilerin bu verileri takip etmeleri önem taşıyor. Yapacakları yatırımın geri dönüşümü için diğer faktörler kadar nüfus faktörünü de hesaplamak, işletmelerinin gelecek projeksiyonu açısından önemli bir yere sahip olabilecek gibi görünüyor.

ÇOCUK NÜFUSUNUN ARTIŞI İÇİN DESTEK

Bilindiği gibi, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından Türkiye’de doğurganlık hızının kritik seviyelere gerilemesi nedeniyle, 2026-2035 yılları “Aile ve Nüfus 10 Yılı” ilan edildi. Devletin bu kapsamda, doğum hızının arttırılması için verdiği desteklerin yanı sıra yerel desteklerin ve planlamaların da önem taşıdığı bir gerçektir. Bunun için yerel kuruluşların yeni evlenenlere ve çocuk sahibi olmak isteyenlere yönelik maddi ve manevi desteklerinin oluşturulması ve sürdürülmesi önem taşımaktadır. Bunun için doğum yardımından ücretsiz kreşlere kadar bir dizi teşvik düzenlemesi gündeme getirilebilir.

YALVAÇ’IN GENÇ NÜFUS ORANI AZALIYOR, PEKİ YAŞLI NÜFUSTA DURUM NE?

Bu önemli sorunun cevabını da önümüzdeki sayımızda bulabileceksiniz.