• MODA YAPI
  • ISPARTA PETROL Yalvaç’ta

logo

Sümerbank Efsanesi’nin Yeri Dolmadı


Ünal Örnek
unalornek@hotmail.com

Geçtiğimiz gün Çankaya Belediyesi Çağdaş Sanatlar Merkezinde gerçekleştirilen 12 Ocak -12 Şubat 2018 tarihleri arasında sürecek Bir Ulusu Giydirmek: 1956-2000 Yılları Arası Sümerbank Desenleri Sergisi’ni gezerken adeta tarihte yolculuk yaptım.

İzmir Ekonomi Üniversitesi Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi arşivinin sergilendiği sergiydi.

Sümerbank’ı kuruluşundan alıp kapanış sürecine kadar tarihsel süreçte yaşanan olayların gölgesinde tüm ürünleri ve görsel belgeleri ile sergiliyordu. Bir film şeridinin karelerinde sanatçı yaklaşımı, tasarım yetenekleri içinde detayları ile bizlere aktarıyordu.

Çağdaş Sanatlar merkezinin üst katında yer alan sergiye ilk girdiğinizde sizi kısa ve öz herşeyi anlatan bir söz karşılıyordu.

Ülkemiz sanayisinin temel taşı olan Sümerbank Efsanesinin bu ülkeye ne verdiğini anlatan Bir Ulusu Giydirmek sözü beni geçmiş ile bugününü muhasebesini yapmaya zorluyordu.

Müşrifçe ve hesapsızca harcadığımız değerlerimizin ardından bugün yaşadığımız ekonomik sorunları düşünmeye sevk ediyordu.

Şehirlerde ve kasabalarda her geçen gün etkisini hissettiren, işsizlik, her gün kapanan ve bir daha açılamayan işyerlerini düşündüm.

Bir zamanlar Sümerbank yatırımlarının can ve renk verdiği şehirlerin sonradan ne hale geldiğini karşılatırdım.

Özelleştirmeden bir mucize beklerken nasıl kandırıldığımızı geçte olsa çok daha iyi anladım.

Cumhuriyetin ilk yıllarında dar kaynaklar ile Kayseri Bez 1934’de, Bursa Merinos ve Bünyan 1935, Ereğli Tekstil 1936, Nazilli Basma 1937’de Atatürk tarafından açılmıştı.

Daha sonra Gemlik, Malatya, Isparta, Kastamonu, Adana, Erzincan, Hereke Sümerbank fabrikaları açılmıştı.

İkinci Dünya savaşı yıllarında İzmir Halkapınar Basma Sanayii, 1955 yılından itibaren Denizli, Bergama, Manisa, Antalya, Kahramanmaraş, Eskişehir, Karaman, Nevşehir, İstanbul, Kocaeli, Bolu, Zonguldak, Ordu, Diyarbakır, Adıyaman, Sivas, Konya, Aydın, Ankara, Tunceli, İçel, Çanakkale Sümerbank Fabrikaları faaliyete girmişti.

Sümerbank o zor dönemlerde tarımsal ürünleri ve doğal kaynakları üretime kazandırmış ülke sanayisinin kurulmasında okul görevini başarı ile yerine getirmiştir.

Her şehrimizde vasıflı insan gücü yetiştirilmesine öncü olmuştur.

Bulundukları yörelere ekonomik ve sosyal olarak hayat vermiştir. Ülke kalkınmasına destek vermiş, geri kalmış yöreler için en büyük itici güç olmuştur.

Bugün şöyle bir çevrenize bakınız.

Özellikle geçmişte Sümerbank’a ait işletmelerin bulunduğu şehirleri ve sektörleri inceleyin.

Bir de Sümerbank’ın geçmişte yaptıklarına, topluma ve ülkeye kazandırdıklarına bakın.

Sizce bu özelleştirmeden beklediğimizi elde ettik mi?

Özel sektör kapanan alanlarda hangi başarılar elde etti.

Halka ve ülkeye ne verdiler?

Elden çıkarılan tesisler ayni yapıda üretime devam edebiliyor mu?

Ülkemiz bu süreçte istihdama ve yatırıma katkıda bulundular.

Sümerbank bir efsane idi.

Başta halıcılığımız olmak üzere birçok alanda boşluğu hala hissedilmektedir.

Bugün yaşadığımız şartlarda geçmişin deneyimleri bir daha gözden geçirilmelidir.

Etiketler: »
Share

Yorum yapabilmek için Giriş yapın.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • GeMen/Özgüney Köyü

    16 Şubat 2021 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Adı değiştirilip Özgüney ve Özbayat yapılmadan önce Gemen olan köy, Ay Tanrı Men’in Tapınağı ve Kutsal Alanı’nın bulunduğu Gemen Dağının eteğine Gemen Çayının batı ve doğu kıyısına kurulmuştur. GeMen isminin anlamı eski Yunancada “Men’in Arazisi” anlamına gelmektedir. Ünlü coğrafyacı Strabon (MÖ 64 – MS 24) Antiokheia’ya geldiğinde kentin dini merkezi Men Tapınağı ve Kutsal Alanı ile ona ait köyler ve araziler hakkında da bilgiler vermiştir. Strabon: “Pisidia yakınındaki Antiokheia’da birçok tapınak kölesi ve kutsal yerleri olan bir Men Arkhaio...
  • Prof.Dr. Mehmet Özhanlı yazdı: Yarıkkaya Köyü

    31 Ocak 2021 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Afyon Ovasını, Yalvaç Ovasından Çin seddi gibi ayıran Karakuş Dağlarının kuzeydeki Sultan Dağlarıyla birleşmesine yakın bir yerinde, fay hattının kırılmasıyla meydana gelen yarık ve fay hattı boyunca oluşturduğu derin vadi Hoyran gölüne kadar devam etmektedir. Yarılan kayanın içinde oluşan mağarada çıkan su, vadiye ve vadi boyunca yerleşmiş olan yerleşimlere can vermektedir. Avcı toplayıcı yaşamdan yorulmuş insanlar bol suyun çıktığı bu vadinin başlangıç yerine, vadiye hâkim bir noktaya Neolitik Dönemde (MÖ 6000) küçük bir köy kurarak yerleştil...
  • Prof.Dr. Mehmet Özhanlı yazdı: Höyüklü Kasabası

    23 Ocak 2021 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Anadolu’da yerleşik hayat Neolitik Dönemde (MÖ 10.000 – 5000) başlamıştır. Bu dönemde kurulmuş olan birçok köyde yaşam, hiç kesintiye uğramadan günümüze gelmiş ve devam etmektedir. Doğal felaketlerin ve kentler/devletler/insanlar arasında Kalkolitik Dönemde (MÖ 5000 – 3000) başlayan ve de hiç hız kaybetmeden artıp çeşitlenen savaşların sebep olduğu toplu ölümlere ve yıkımlara karşın yerleşimlerin yerlerinin değişmemesi kalanların ve yeni gelenlerin buralarda yaşamaya devam etmesi ilk yerleşimcilerin, yaşam için en doğru yerleri seçtiklerini kan...
  • Doların yükselişinin nedeni

    27 Aralık 2020 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Yurt içi piyasalar son bir haftadır Moody’s ekseni etrafında TL’nin ABD Doları’na karşı sert şekilde değer kaybetmesini konuşuyor. Bu çapta kademeli bir yükselişin elbette birkaç farklı sebebi olacaktır. Bu sebepleri kısaca tanımlayalım: Koronavirüs salgının etkisi, turizm gelirlerinin azalması, ihracatın düşmesi ve Merkez Bankası’nın döviz rezervlerinin boşaltılması TL’nin değer kaybetmesindeki en önemli etkenler arasında gösteriliyor. Türkiye’nin dış kaynak ihtiyacının nasıl karşılanacağı ile ilgili belirsizliklerin uzaması Türk L...