• MODA YAPI

logo

Black Friday: Kara Cuma’dan Efsâne Cuma’ya…


Kemal ÇOPUROĞLU
ozyalvacgazetesi@gmail.com

Modern çağ, çok hızlı gelişen teknoloji ile birlikte  pek çok yeniliği ve kolaylığı insanlığın hizmetine sunmuş fakat  çeşitli problemleri de berâberinde getirmiştir.

Modern çağın teknoloji çığırıyla birlikte global- kapitalist sermâye, aynı hız ve şiddetle kendisine yeni kaynaklar yaratmaya devam ediyor.

İhtiyaçları ölçüsünden öte, sınırsızca, sorumsuzca tüketmeyi ve harcamayı alışkanlık hâline getirmiş olan tüketim  toplumu, tam bir cinnet hâliyle elindekini avucundakini hoyratça, gözü dönmüşcesine savurmayı bir psikolojik tatmin aracı hâline getiriyor.

İnsanların bu zayıf noktası yine başka insanların; dünya üzerindeki sermâye sahiplerinin, para baronlarının işlerine geliyor, onlar da daha fazla kazanma hırsıyla mallarını, global dünya pazarında akıl almaz reklam ve düzenbazlıklarla pazarlıyorlar. Bu pazardaki yerleri, yıl içerisinde kutlanan meslekî günler,  sevgililer ve diğer benzeri günlerdeki  hediyeleşmelerden tutunuz da iftar sofralarına kadar giren, zararları, insan sağlığı açısından tartışmalı gıdalara kadar büyük bir alanı oluşturabiliyor.

Geçmişte feodalitenin, ya da  tam bir devlet hâkimiyetinin  sermâyeye  egemen olduğu eski toplum düzeninden ferdî ekonomik hürriyetlere geçiş yapıldığı iddiâ edilen bugünkü toplumlarda da aslında durum eskisinden çok  farklı değil. Dünyâ üzerindeki hemen bütün toplumlarda sermâye, hâlâ belirli kişilerin, âilelerin tekelinde ve global ekonomi onların davranışlarına göre şekil almakta.

Bununla birlikte emek sömürüsü özellikle az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde tam gaz devâm ediyor.

Şâirin şiirinde;

“Bir kişiye tam dokuz, dokuz kişiye bir pul” yakınma ve ironisinde olduğu gibi bir manzara arz eden bu durum uçurumu  gittikçe arttırıyor.

Sermâye ve emek sınıflandırmasını,  ” üsttekiler ve alttakiler” şeklinde adlandıracak olursak üsttekilerin hâllerinden oldukça memnun görünmesine karşılık alttakiler de hâllerinden bir o kadar şikâyetçi ve memnuniyetsiz görünmekteler.

Yâni yüzyıllar öncesine dayalı sermâye- emek ilişkisi, kölelik vs.gibi terimleşmiş ifâdeler ayrıntılarda değişerek bugünkü şeklini alsa bile öz ve maksat yönünden hiç de değişmemiş görünüyor. Yine karın tokluğuna çalışan yüz binler vs…

Hâl böyleyken alttakiler, kendilerini sömürdüklerini, ezdiklerini iddiâ ettikleri üsttekilerin değirmenine ha bire su taşımaktan geri kalmıyorlar. Bu manzara; “perhiz-lâhana” deyimini hatırlatır nitelikte…

Bu tezat örneklerinden bir tanesi de  yaşadığımız günler içerisinde kundaktaki bebeklerden tutunuz da mezârdaki ölülerin bile duyduğu, bangır bangır bağırtısıyla kulaklarımızı tırmalayan ve pırıltılı. Işıklı reklamlarıyla gözümüzü kamaştıran,  Amerikan orijinli ve Türkçe’ye “Kara Cuma” olarak tercüme edilen; “Black Friday” yâni “Kara Cuma”ifâdesinin, ekseriyeti muhafazakâr Türk toplumu tarafından geçmiş yıllarda tepki görmesi üzerine yerli sermâyedarların çark ederek;  “Muhteşem Cuma,” “Efsâne Cumâ,” Müthiş Cuma” gibi isimlerle süsleyip satışa sundukları mallarla ilgili sözde indirim kampanyalarıdır.

İyi güzel de hem içmeye ayran bulamadığından şikâyet eden, hem de bu “Black Friday” günlerinde  gecenin belirli saatleri arasında ellerinde kredi kartlarıya sanal alışveriş mağazalarının başında nöbet bekleyip alışverişlerini yaptıktan sonraki  rahatlık hâli ve mutlulukları yüzlerine vuran “alttaki”lerin bu cinnet hâlini izâh edebilecek var mıdır acaba?..

Zarurî ihtiyaçlar istisnâ tutulacak olursa, bunun adı açgözlülük ve doymazlıktır.

Keşke biraz daha sâde ve gösterişten uzak yaşamasını öğrenebilseydik o zaman belki kendimize ve topluma karşı daha samimî olabilirdik.

Etiketler: » »
Share

Yorum yapabilmek için Giriş yapın.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Dünya Tehlike Çanları Çalarken

    27 Ocak 2023 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Uzay boşluğunda, sahip olduğumuz ve bizi taşıyan tek gemi olan dünya, bütün kötülüklerimize ve batırmak için elimizden gelen her şeyi yapmamıza karşın bizi taşımaya devam ediyor. Ancak, görülen o ki açtığımız deliklerle bizi daha fazla taşıyabilmesi imkânsız. Bir gün, son yıllarda sıklıkla duyduğumuz ve gördüğümüz yüzlerce mülteciyi taşıyan bir bot gibi aniden batacak ve uzay boşluğundaki son çırpınışlarımız da bir işe yaramayacaktır. Dünyayı ve bütün canlıları bu ölüm yolculuğuna süren yönetici ve zenginlerin giydiği can yeleklerinin onları bu...
  • Prof.Dr. Özhanlı yazdı: Hoyran Kaya Mezarları

    17 Ocak 2023 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Eğirdir Gölünün, Gelendost Kemer Boğazından sonra kuzeye olan uzantısı “Hoyran” olarak isimlendirilmektedir. Doğuda Kirişli batıda Karakuş Dağlarıyla ve kuzeyde Gaziri Ovasıyla çevrili olan gölün bu bölümü eşsiz bir manzara ve doğa güzelliği sunmaktadır. Hoyran Gölü’nün doğu kıyısında göle dik inen Kirişli Dağlarının yamaçlarındaki kayalıklarda; Paleolitik Dönemden geç dönemlere kadar yerleşim görmüş çok sayıda mağara bulunmaktadır. Bu mağaraların bir tanesinin hemen önünde Doğu Roma İmparatorluğunun en geç dönemlerine kadar yaşamın olduğunu gö...
  • Kemal Çopuroğlu yazdı: Âkif’le Berâber Ağlamak…

    26 Aralık 2022 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    Osmanlı'nın son dönemlerinde “Avrupaîlik-alafrangalık”la muhafazakârlığı, bir sendeleme hâliyle bir arada götürmeye çalışan konak ve yalı asilzâdeleri gibi bugüne uzanan târihî seyrin şimdiki zamanında gâye ile vasıtâyı birbirine karıştıran ; içerisini sâdece lafazanlığını yaptığı fikir kırıntılarıyla doldurduğu ritüellerin fasit dairesinde hapsolmuş; nevi şahsına münhasır bir vizyonu, kültür ve medeniyet hayâli olmayan; kendisine iş insanı, sanayici, bürokrat, gazeteci, sanâyici vs denilen ve muhafazakâr yakıştırması yapılan lümpen tipler... ...
  • YALVAÇ ESNAFI GÜNEYDOĞU ANADOLU BÖLGESİNDE

    29 Kasım 2022 Köşe Yazıları, Tüm Manşetler

    GAZİANTEP, ŞANLIURFA, MARDİN, MİDYAT TURUNDA...   Ülkemizin gezip görülecek birbirinden güzel pek çok doğal, kültürel ve tarihi mekanlarını barındıran 7 coğrafi bölgesinden biri olan Güneydoğu Anadolu Bölgesi, gezilecek yerler ve mutfak kültürü bakımından oldukça zengindir. Yalvaç SS Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi ile Yalvaç Terziler, Hazır Elbiseciler, Kahveciler ve Pazarcılar Esnaf ve Sanatkarlar Odası’nın ortak girişimi ile bölgeye düzenlenen gezi 9, 10 ve 11 Kasım 2022 tarihlerinde gerçekleştirildi. Tarihin ...