Bekir Manav Yazdı: YALVAÇ’TA ÇEPNİLER MANDA GÜREŞLERİ

Yalvaç’ta şimdiye kadar 24 Oğuz Boyu’ndan 9 tanesini belgeleriyle varlığını görebiliyorum.

İşte bunlardan biri de çoğumuzun bölgemizde duymadığı bir boy dur ki o da ÇEPNİ LERDİR.
Evet Yalvaç’ta ÇEPNİLER.

Peki Çepniler kimlerdir?
Oğuz’un 24 boyundan biri olan Çepniler genelde Karadeniz, Tokat, Sivas civarında kaydedildikleri için batı Akdeniz’de olduklarını yazan hiçbir kaynak ben görmedim. Görmediysem demek ki yetersizim.

Yalvaç köylerimizin araştırmasında bir aşiret ismi dikkatimi çekti.
Öyle ki bu ismin halen daha gizemi olsa da kaynak verebileceğim için net bir şekilde paylaşabiliyorum.

Bugün Yalvaç İleği köyümüzün adında da çok detay gizli. Ayrıca bu köyümüze ve Eyüpler köyü civarında bir aşiretin varlığı bölgedeki Çepni varlığının deliliydi.

En belirgin geleneklerinden biri olan camız güreştirmeleri geleneğinin Yalvaç’ta yapıldığını Süleyman Sami Böcüzâde’den öğrenmiştim. Ancak Çepni adedi olan bu geleneğin Yalvaç’a nasıl geldiğini çok düşünsem de Çepnilerin Yalvaç’ta varlığına inansam da bunu ispat edecek argümanlarımızın olması tarih metodu gereği şarttı.

Yıl 1568 Yörükan Taifesi kayıtları 51 numaralı K.Kadime Arşivinde yer alan tahrir defterinde İNEBEĞLÜ CEMAATİ kaydedilmiş. Bu küçük aşireti Yusuf Halaçoğlu Çepni Boyu’ndan Eğirdir Yörüklerinden olarak kaydetmiş.

Kelime analiz ve tetkike muhtaçtır. İNEBEĞLÜ – ELBEĞLİ – İLEBEĞLİ – İLEBEĞLÜ gibi alternatif ve ihtimaller ciddi tetkikler gerektirse de aynı ad ile çok sayıda cemaatin farklı yanlarıyla başka kayıtlarını aktaran Halaçoğlu’na güvenmek en doğrusu olacaktır.

Zira diğer İNEBEĞLÜ aşiretlerinin hepsi Çepni Boyu’ndan olup, bazıları DANİŞMENT İNEBEĞLÜ CEMAATİ adıyla kaydedilmiştir.
Danişmend ile Çepnilerin arasında nasıl bir bağ olabilir diyenlere hemen belirtelim ki Danişmentliler Devletinin kurucuları Çepnilerdir. Danişmentliler yıkıldıktan sonra Selçuklu hizmetine girdiler ve aşiretleri, toplulukları Danişmentli adını sürdürdü.

Tam bu noktada Eyüpler, İleği hattında Kara Danişmend adlı bir karye yine dikkatimi çekmişti.

Danişmendliler Yalvaç’taydı ve şuan için bu Danişmendliler içinde Çepni Boyu’na mensup bir aşiretin varlığını belgeleriyle ispat edebiliyoruz.

Ancak camız (manda) güreştirme adetleri Hoyran bölgesinde var mıydı bunu bilemem, ama bildiğimiz bir şey var ki Çepnilerin bir aşireti var, yani Yalvaç’ta ÇEPNİLER de var.

Bekir MANAV